Tiếp kiến các tham dự viên của “Cattedra dell’Accoglienza” lần thứ IV (Hội nghị về Sự Đón Tiếp), 12.03.2026
*******
Sáng nay, tại Điện Tông Tòa Vatican, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã tiếp kiến các tham dự viên Khóa họp lần thứ Tư của “Cattedra dell’Accoglienza” (“Hội nghị về Sự Đón Tiếp”), do Fraterna Domus ở Sacrofano, Roma, khởi xướng và thúc đẩy.
Sau đây là diễn văn của Đức Thánh Cha gửi tới những người hiện diện trong cuộc gặp gỡ:
Diễn văn của Đức Thánh Cha
Nhân danh Cha và Con và Thánh Thần.
Bình an cho anh chị em!
Thưa quý Đức Cha, thưa anh chị em,
Tôi rất vui được gặp gỡ và cùng chia sẻ với anh chị em một vài suy tư về chủ đề mà anh chị em đang suy xét trong khuôn khổ “Cattedra dell’Accoglienza” (Hội nghị về sự Tiếp đón), một sáng kiến nảy sinh từ kinh nghiệm thiêng liêng của Hiệp hội Fraterna Domus, với sự hỗ trợ tích cực của các thực thể khác thuộc giáo hội và xã hội.
Những ngày gặp gỡ của anh chị em được khơi nguồn từ ý thức rằng ơn gọi Kitô hữu hướng tới việc tạo ra sự hiệp thông giữa con người với nhau, và sự hiệp thông ấy được sinh ra từ khả năng đón tiếp tha nhân, qua việc lắng nghe, lòng hiếu khách và sự trợ giúp. Một nguồn gốc từ nguyên có thể xuất phát từ chữ “accogliere”, nghĩa là tiếp đón – là tâm điểm mọi hoạt động của anh chị em – truy ngược về từ gốc Latinh accipere, có nghĩa là “đón nhận”, “mang theo bên mình”.
Thật vậy, trung tâm của mọi sự tiếp đón đích thực là một mối tương quan bắt nguồn từ ân sủng của một cuộc gặp gỡ. Chúng ta trải nghiệm nhiều hình thức gặp gỡ khác nhau, và do đó cũng là nhiều hình thức đón tiếp: gặp gỡ những người chúng ta yêu thương, những thân bằng quyến thuộc, đồng nghiệp, và cả những người xa lạ mà đôi khi họ còn tỏ ra thù nghịch. Khi một cuộc gặp gỡ mang tính chân thực, nó có thể được biến đổi bởi kinh nghiệm cá nhân và dần dần có khả năng cuốn hút những người khác, làm nảy sinh một trải nghiệm cộng đồng.
Quyết định của anh chị em khi dành kỳ họp lần thứ tư này của “Cattedra” cho giới trẻ phù hợp trọn vẹn với động lực của sự gặp gỡ này. Trong một thời đại với những biến đổi sâu sắc về văn hóa và xã hội, người trẻ, những người đương nhiên là tương lai của xã hội và Giáo hội, thực tế đã là hiện tại sống động và tạo sinh. Những câu hỏi và mối bận tâm của họ mời gọi chúng ta canh tân phong cách trong các mối tương quan. Đón tiếp người trẻ trước hết nghĩa là lắng nghe tiếng nói của họ, gặp gỡ ánh mắt của họ và nhìn nhận rằng, trong đời sống và ngôn ngữ của họ, Thánh Thần vẫn tiếp tục hoạt động và gợi mở những con đường mới cho sự hiện diện và chăm sóc.
Tôi muốn tập trung vào hai từ này – hiện diện và chăm sóc – những từ ngữ giúp làm sáng tỏ ý nghĩa Kitô giáo của sự tiếp đón.
Mỗi người chúng ta, ngay từ những khoảnh khắc đầu tiên của cuộc đời, đều lớn lên trong một thực tại xã hội. Gia đình, giáo xứ, trường học, đại học và công sở đại diện cho những mô hình xã hội nơi các yếu tố khác nhau đan xen: tâm lý, pháp lý, luân lý, sư phạm, văn hóa. Đó là những không gian hình thành căn tính mà nhiệm vụ nền tảng của chúng được xác định chính bởi sự hiện diện. Hiện diện trong đời sống của người khác có nghĩa là chia sẻ thời gian, kinh nghiệm và ý nghĩa, đồng thời đưa ra những điểm quy chiếu vững chắc để qua đó tha nhân có thể nhận ra chính mình và trưởng thành.
Nhìn vào Thánh Gia Thất Nadarét – mẫu gương truyền cảm hứng cho Fraterna Domus – mọi cộng đoàn tiếp đón đều có thể khám phá lại ơn gọi của mình và học biết định hướng trên con đường phục vụ. Trình thuật Tin Mừng về việc Đức Maria và Thánh Giuse lạc mất Chúa Giêsu, và trong nỗi lo lắng, đã tìm thấy Người sau ba ngày trong Đền thờ (x. Lc 2:39-52) dạy cho chúng ta rằng sự hiện diện của người khác không phải là điều tự nhiên mà có, mà là kết quả của một sự tìm kiếm không ngừng. Mỗi chúng ta đều đã từng trải qua việc lạc mất ai đó hoặc đánh mất điều gì đó mà mình vô cùng gắn bó. Chính lúc ấy, chúng ta nhận ra sự hiện diện đó quý giá biết bao.
Điều này cũng xảy ra trong đời sống đức tin: chúng ta thường coi sự hiện diện của Chúa Giêsu trong đời mình là điều đương nhiên, cho đến khi bất ngờ Người dường như không còn ở nơi chúng ta đã để Người lại. Chúng ta cảm thấy một sự mất mát. Thực ra, không phải Người bị lạc mất, mà chính chúng ta đã đi chệch đường. Khi điều đó xảy ra, chúng ta được mời gọi tìm kiếm Người với niềm tin tưởng, với lòng can đảm bước đi trên những con đường chưa từng khám phá, nhìn thế giới bằng đôi mắt mới, tràn đầy hy vọng. Như thế, chúng ta sẽ ngừng tìm kiếm một Thiên Chúa theo ý mình, mà thay vào đó sẽ gặp gỡ Người ở nơi Người cư ngụ. Vì thế, tìm kiếm Chúa Giêsu có nghĩa là chuyển từ sự an toàn của những xác tín riêng sang trách nhiệm của cuộc gặp gỡ, học cách nhìn thấy và đón nhận sự hiện diện của Thiên Chúa, Đấng luôn ở “vượt quá” mọi giới hạn.
Đây chính là điều Thánh Giuse đã thực hiện khi chăm sóc gia đình mà Chúa đã giao phó cho ngài. Nơi ngài, chúng ta nhận ra rằng sự tiếp đón không chỉ là hiện diện mà còn là canh giữ. Canh giữ có nghĩa là quan tâm đến người khác, tôn trọng những lựa chọn của họ và chăm sóc họ. Thái độ này trước hết thuộc về chính Thiên Chúa, Đấng mà Kinh Thánh trình bày như Đấng canh giữ dân Người. Chúng ta nhớ lại thánh vịnh nói rằng: “Đấng gìn giữ Israel, lẽ nào chợp mắt ngủ quên cho đành! Chính Chúa là Đấng canh giữ bạn, chính Chúa là Đấng vẫn chở che, Người luôn luôn ở gần kề” (Thánh vịnh 121:4-5). Từ viễn cảnh này, chúng ta hiểu rằng gia đình nhân loại cũng được mời gọi gìn giữ những gì đã được ủy thác cho mình: các mối tương quan, công trình tạo dựng, và sự sống của anh chị em chúng ta, đặc biệt là những người đau khổ và mong manh nhất. Như thế, Thánh Giuse cho chúng ta thấy rằng sự hiện diện và canh giữ là hai chiều kích không thể tách rời: không thể canh giữ mà không hiện diện, và người ta cũng không thể hiện diện nếu không nhận lấy trách nhiệm đối với tha nhân.
Hai từ này đại diện cho hai ngọn đèn trên hành trình của anh chị em hướng tới một sự tiếp đón có thể mở ra những con đường dẫn tới sự thánh thiện, trong một viễn tượng không bao giờ quy hướng về bản thân, nhưng luôn mang tính tương quan và huynh đệ, như Thông điệp Fratelli tutti đã nhắc nhở chúng ta khi khẳng định rằng: “Chỉ một nền văn hóa chính trị và xã hội biết sẵn sàng và quảng đại đón nhận người khác mới có tương lai” (số 141) cho các thế hệ mới.
Anh chị em thân mến, cảm ơn anh chị em vì sự dấn thân âm thầm và kín đáo. Tôi khích lệ anh chị em hãy trở thành những nhà giáo dục về sự tiếp đón. Hãy vun trồng đặc sủng đón tiếp bằng cách lắng nghe Chúa Thánh Thần, Đấng mà hoa trái của Người, như Thánh Phaolô nói với chúng ta, “là bác ái, hoan lạc, bình an, nhẫn nhục, nhân hậu, từ tâm, trung tín, hiền hòa, tiết độ” (Gl 5:22). Nhờ đó, anh chị em sẽ có thể tiếp tục kiến tạo những môi trường có khả năng thúc đẩy sự thiện và tình huynh đệ trong cộng đoàn Kitô hữu cũng như trong xã hội. Xin Đức Maria rất thánh và Thánh Giuse gìn giữ và chuyển cầu cho anh chị em. Tôi ban phép lành cho anh chị em. Cảm ơn anh chị em.
[Nguồn: vatican.va]
[Chuyển Việt ngữ: TRI KHOAN 13/3/2026]