Hòa bình không được thử nghiệm trong phòng thí nghiệm: con đường của Đức Giáo hoàng Lêô XIV nhằm tháo ngòi nổ bạo lực thường ngày

Hòa bình không được thử nghiệm trong phòng thí nghiệm: lộ trình của Đức Giáo hoàng Lêô XIV nhằm tháo ngòi nổ bạo lực thường ngày

Kết thúc tháng Hoa kính Đức Mẹ tại Vườn Vatican, Đức Thánh cha kêu gọi lắng nghe tiếng kêu của các nạn nhân và cảnh báo rằng sự hòa giải bắt đầu bằng việc kiềm chế tính hung hăng trong đời sống hằng ngày cũng như trên các mạng xã hội.

Hòa bình thế giới không phải là một lý thuyết khoa học, một hiệp ước mang tính tư lợi, hay một ảo tưởng ngây thơ. Đó là một cam kết tỉ mỉ, được đo lường trong những chi tiết nhỏ bé nhất của đời sống hằng ngày. Với tiền đề này, Đức Thánh cha Lêô XIV đã khép lại tháng Năm bằng việc chủ sự buổi lần hạt Mân Côi tại Hang Đức Mẹ Lộ Đức trong Vườn Vatican, một cử hành liên kết thiêng liêng với các đền thánh Đức Mẹ lớn trên thế giới và tập trung vào một nhu cầu cấp bách không thể phủ nhận: chấm dứt các cuộc xung đột vũ trang.

Khi kết thúc Năm Sự Vui, và lấy chủ đề trung tâm từ Thánh vịnh 85 (“Tôi lắng nghe điều Thiên Chúa Chúa phán, điều Chúa phán là lời chúc bình an cho dân Người”), Đức Thánh Cha đã vạch ra một lộ trình tránh xa những diễn ngôn trừu tượng để trực tiếp đối mặt với cách hành xử đương đại. Đối với Đức Lêô XIV, sự tê liệt hoặc thái độ thờ ơ trước chiến tranh bắt nguồn từ việc xa rời Thiên Chúa trước đó, điều khiến chúng ta trở nên vô cảm trước đau khổ của tha nhân.

Gương mặt của tiếng kêu vô tội

Trong bối cảnh toàn cầu bị phân mảnh bởi bạo lực, Đức Thánh cha nhắc lại rằng hòa bình chỉ trở nên khả thi về mặt con người khi chúng ta quyết định lắng tai và thực sự lắng nghe tiếng những người đã bị tước đoạt mọi sự: những trẻ em bị thương tích, những người mẹ đau đớn, những người tị nạn và tù nhân.

“Tất cả họ,” ngài nhấn mạnh, “chỉ có một lời trên môi: hòa bình!”

Đức Giáo hoàng khẳng định rằng lời kêu gọi này không thể chỉ dừng lại ở việc thể hiện một ước muốn, nhưng phải biến thành một “sứ mạng và lời ngôn sứ” nhằm loại bỏ tiếng bom đạn, thảm kịch của những cuộc di cư cưỡng bức và cơn khát quyền lực nuôi dưỡng các cơ cấu chiến tranh.

Mặt trận kỹ thuật số: hòa bình trên mạng xã hội

Phần mạnh mẽ nhất trong bài huấn từ của ngài tập trung vào trách nhiệm cá nhân. Đức Thánh cha Lêô XIV cảnh báo rằng người ta không thể kêu gọi chấm dứt các cuộc chiến tranh quốc tế nếu trước hết không giải giới chính môi trường xung quanh mình. Ngài giải thích rằng sức mạnh đích thực nằm ở sự hiền hòa và khôn ngoan trong lời nói.

Vì thế, ngài đưa ra một lời kêu gọi rõ ràng: hãy bắt đầu tiến trình xây dựng hòa bình bằng việc từ bỏ mọi hình thức bạo lực trong lời nói hoặc về thể lý trong đời sống hằng ngày và đặc biệt trên các mạng xã hội. Theo Đức Thánh cha, bạo lực trong ngôn ngữ trực tuyến chính là mở đầu dẫn tới những chia rẽ lớn hơn.

Buổi cử hành kết thúc bằng lời khẩn cầu dâng lên Đức Trinh nữ Maria, xin cho mỗi tín hữu biết học cách đáp lại những cuộc khủng hoảng hiện nay không chỉ bằng các tuyên bố mang tính hình thức, nhưng bằng một lời “Này con đây” được chuyển hóa thành những hành động hòa giải cụ thể. Đức Thánh cha kết luận rằng Thiên Chúa vẫn không ngừng tìm kiếm những người kiến tạo hòa bình trong dòng lịch sử.

*******

DIỄN VĂN CỦA ĐỨC THÁNH CHA LÊÔ XIV

TẠI BUỔI KẾT THÚC THÁNG MÂN CÔI

BẾ MẠC THÁNG HOA KÍNH ĐỨC MẸ

Hang đá Lộ Đức, Vườn Vatican

Thứ Bảy, ngày 30 tháng 5 năm 2026

___________________________________

“Tôi lắng nghe điều Thiên Chúa phán, điều Chúa phán là lời chúc bình an cho dân Người, cho kẻ trung hiếu và những ai hướng lòng trí về Người” (Tv 85:9). Những lời của thánh vịnh này thật thích hợp để đồng hành với buổi đọc Kinh Mân côi của chúng ta tối nay, bởi lẽ chúng diễn tả niềm hy vọng mà chúng ta đang rất cần đến, đặc biệt trước những khó khăn và bạo lực hiện tại.

Chúng ta hãy chuẩn bị tâm hồn để lắng nghe Lời Thiên Chúa, để trong cầu nguyện chúng ta có thể hiểu được ý nghĩa của những biến cố lịch sử, nhận ra sự quan phòng của Thiên Chúa, Đấng luôn hướng dẫn lịch sử và nâng đỡ chúng ta. Đức Trinh nữ Maria là mẫu gương của người tín hữu biết hướng tai của tâm hồn để lắng nghe “điều Thiên Chúa phán”. Mẹ là gương mẫu cho chúng ta trong sự vâng phục, qua việc đón nhận Con Thiên Chúa vào cung lòng Mẹ trong mầu nhiệm Nhập Thể.

Chiêm ngắm các mầu nhiệm Kinh Mân côi cùng với Mẹ Maria đưa chúng ta đến việc nhận biết nơi Đức Giêsu Kitô là Ngôi Lời tối hậu duy nhất mà Chúa Cha đã phán, một Lời bình an cho tất cả những ai trở về với Người bằng tâm hồn thống hối. Chúa không bao giờ bỏ rơi chúng ta, ngay cả khi chúng ta quên lãng Người, ngay cả khi chúng ta lạc lối. Người đến tìm kiếm chúng ta và đến gần bằng tình yêu muôn đời của Người. Như ngôn sứ Isaia nhắc nhở chúng ta: “Bình an! Bình an cho khắp xa gần! Đức Chúa phán” (Is 57:19). Ai tín thác vào Thiên Chúa sẽ hiểu được lời loan báo bình an này và trở thành khí cụ của hòa bình, xây dựng hòa bình bằng chính đôi tay mình (x. Mt 5:9).

Thật vậy, hòa bình không phải là một lý thuyết để thử nghiệm trong phòng thí nghiệm, cũng không phải là một ảo tưởng ngây thơ, càng không phải là một mục tiêu được theo đuổi vì tư lợi. Khi được tìm kiếm với một tâm hồn chân thành, hòa bình đúng hơn là một cam kết mỗi ngày: nó phát sinh từ công lý và tình yêu, như sự hòa hợp liên kết các cá nhân, gia đình, cộng đoàn và các dân tộc. Ngay cả trong thời đại bị ghi dấu bởi căng thẳng và xung đột này, hòa bình vẫn có thể đạt được khi chúng ta chọn lắng nghe tiếng kêu của những người đang bị tước mất hòa bình: những trẻ em vô tội, những người cha người mẹ đau khổ, những tù nhân bị ngược đãi, những người tị nạn và những người thuộc mọi lứa tuổi đang phải chịu đau khổ. Tất cả họ chỉ có một lời duy nhất trên môi: hòa bình!

Chúng ta biết rất rõ rằng hòa bình luôn có thể đạt được, vì đó là quà tặng của Thiên Chúa. Hòa bình này, sự bình an của Người, có một dung mạo: đó là Đức Giêsu Kitô, Con Thiên Chúa, Đấng qua cuộc đời hiến dâng vì chúng ta đã hòa giải trời và đất. Như Thánh tông đồ Phaolô đã viết: “Chính Người là bình an của chúng ta” (Êp 2:14). Chính Người là Đấng phá đổ những bức tường thù hận, chiến thắng sự kiêu ngạo bằng lòng khiêm nhường và cứu chuộc toàn thể thụ tạo khỏi tội lỗi.

Khi Chúa Giêsu ở cùng chúng ta và chúng ta cư xử như những người môn đệ đích thực của tình yêu của Người, thì Chúa Thánh Thần mới có thể thực hiện những điều tưởng chừng như không thể về mặt con người. Ngược lại, khi chúng ta xa rời Thiên Chúa, chúng ta cũng xa lánh nhân loại, xa lánh tha nhân, và trở nên vô cảm trước nỗi đau của họ. Mỗi khi chúng ta trở về với Chúa, sự bình an của Người trở thành trách nhiệm của chúng ta, tùy theo bổn phận và công việc của mỗi người.

Vì thế, lời cầu nguyện của chúng ta trở thành sứ mạng và lời ngôn sứ. Tiếng kêu của những người vô tội không còn tiếp tục vang lên trong các thành phố của chúng ta. Không ai buộc phải chạy trốn khỏi mái nhà của mình vì mối đe dọa của bom đạn. Khát vọng quyền lực và bạo lực trong lời nói phải nhường chỗ cho cơn khát công lý và sự thật. Tuy nhiên, mỗi người đều phải thực hiện phần việc của mình, bắt đầu từ những điều nhỏ bé nhưng rất quan trọng, bằng cách tránh mọi hình thức bạo lực trong lời nói hoặc về thể lý trong đời sống hằng ngày và trên các mạng xã hội.

Anh chị em thân mến, hòa bình đích thực bắt đầu từ một con tim biết yêu thương. Nó được làm chứng qua đôi môi nói lên những lời hòa giải. Nó được phản chiếu qua đôi mắt nhìn thế giới với sự hiền hòa và khôn ngoan. Đây là sức mạnh đích thực, sức mạnh của sự thật và tình yêu.

Thiên Chúa tìm kiếm những người xây dựng hòa bình! Xin Mẹ Maria Diễm phúc giúp chúng ta mỗi ngày biết đáp lại Người bằng lời “Này con đây” của chính mình, không chỉ bằng lời nói nhưng bằng những việc làm cụ thể.

[Nguồn: exaudi]

[Chuyển ngữ: TRI KHOAN 01/06/2026]

Huấn từ Kinh Truyền tin ngày 31.05.2026 - “Chúa Ba Ngôi làm cho chúng ta yêu thương mọi sự và mọi người”

“Chúa Ba Ngôi làm cho chúng ta yêu thương mọi sự và mọi người”

Huấn từ của Đức Thánh cha trong giờ Kinh Truyền tin

Lúc 12 giờ trưa hôm nay, Lễ trọng Chúa Ba Ngôi Chí Thánh, Đức Thánh cha Lêô XIV đã xuất hiện tại cửa sổ phòng làm việc của ngài trong Điện Tông tòa Vatican để đọc Kinh Truyền tin với các tín hữu và khách hành hương quy tụ tại Quảng trường Thánh Phêrô.

Trong ngày lễ này, Đức Thánh cha nhắc nhở chúng ta rằng Chúa Ba Ngôi làm cho chúng ta yêu thương mọi sự và mọi người; chúng ta khám phá ra rằng mọi thụ tạo đều được dựng nên cho sự hiệp thông, tương quan và gặp gỡ. Và trái lại, chúng ta hiểu tại sao sự chia rẽ, phân cực và khinh miệt sự đa dạng sẽ mang đến cho thế giới sự tàn phá, buồn sầu và cằn cỗi.

Dưới đây là huấn từ của Đức Thánh cha trước khi đọc kinh kính Đức Mẹ:

*******

LỄ TRỌNG CHÚA BA NGÔI CHÍ THÁNH

ĐỨC THÁNH CHA LÊÔ XIV

KINH TRUYỀN TIN

Quảng trường Thánh Phêrô

Chúa Nhật, ngày 31 tháng 5 năm 2026

________________________________________

Anh chị em thân mến, chúc anh chị em Chúa nhật hạnh phúc!

Mùa Phục sinh đã kết thúc vào tuần trước với Lễ trọng Chúa Thánh Thần Hiện xuống. Hôm nay, chúng ta cử hành Mầu nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi, một mầu nhiệm mang đến cho chúng ta cơ hội suy tư về hành trình mà chúng ta đã trải qua. Chúng ta bắt đầu từ chính sự sống của Thiên Chúa đã được ban cho chúng ta trong Đức Kitô Giêsu. Sự sống này là một sự hiệp thông năng động, vô tận và tràn đầy đức tin, lôi cuốn chúng ta vào. Thật vậy, Thần Khí, Đấng kết hợp Chúa Cha và Chúa Con, đã được tuôn đổ vào tâm hồn chúng ta. Theo cách đó, Giáo hội trở thành bí tích của sự hiệp thông, một nơi gặp gỡ, yêu thương và sự sống, nơi trời và đất chạm đến nhau.

Bài Tin Mừng hôm nay (Ga 3:16-18) giới thiệu với chúng ta ông Nicôđêmô, một nhân vật quan trọng trong dân Israel, người cảm thấy một sức hút sâu sắc từ Chúa Giêsu. Thật vậy, vì khao khát hiểu rõ hơn về người Thầy bí ẩn này và muốn đặt những câu hỏi với Người, ông Nicôđêmô đã đi tìm Người vào ban đêm để tránh bị nhìn thấy. Chúa đã đón tiếp ông và nghiêm túc đón nhận cuộc tìm kiếm câu trả lời của ông. Chúa Giêsu đã làm ông Nicôđêmô ngạc nhiên khi gợi ý rằng ngay cả một người trưởng thành cũng có thể được tái sinh, và dẫn ông đến chỗ nhận ra rằng sự sống của Thiên Chúa có thể biến đổi chính cuộc đời ông. Khi Chúa Giêsu nói về Chúa Thánh Thần, bóng tối trong lòng của ông Nicôđêmô được soi sáng bởi chân lý — chính chân lý đang vang vọng trong toàn thể Giáo hội khi chúng ta cử hành ngày lễ hôm nay: “Thiên Chúa yêu thế gian đến nỗi đã ban Con Một, để ai tin vào Con của Người thì khỏi phải chết, nhưng được sống muôn đời” (c. 16). Và thêm nữa: “Thiên Chúa sai Con của Người đến thế gian, không phải để lên án thế gian, nhưng là để thế gian, nhờ Con của Người, mà được cứu độ” (c. 17).

Anh chị em thân mến, trong Mầu nhiệm Thiên Chúa — Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần — chúng ta thấy như đang ở nhà của mình, cũng như ông Nicôđêmô cảm thấy bình an khi ở trước mặt Chúa Giêsu. Sự sống của Thiên Chúa thật kỳ diệu và hấp dẫn; sự sống ấy ban bình an cho tâm hồn chúng ta, vốn thường rất bất an, và cho phép chúng ta gặp gỡ anh chị em của mình trong niềm vui của Thánh Thần. Chúa Ba Ngôi giúp chúng ta yêu thương mọi người và mọi sự: chúng ta khám phá rằng mọi thụ tạo đều được dựng nên cho sự hiệp thông, tương quan và gặp gỡ. Trái lại, chúng ta hiểu tại sao sự chia rẽ, phân cực và khinh miệt tính đa dạng sẽ mang đến cho thế giới sự tàn phá, buồn sầu và cằn cỗi.

Nicôđêmô là một thành viên của Thượng Hội đồng Do Thái, tức hội đồng các thượng tế của Israel. Khi nghe những lời khinh miệt nhắm vào Chúa Giêsu trong Thượng Hội đồng, ông Nicôđêmô đã thúc giục mọi người hãy lắng nghe trước khi kết án Người. Ông đã nhận được Thần Khí hiệp thông từ Thiên Chúa qua chính Đức Kitô, Đấng mở lòng con người ra với những chân lý mới và với sự đổi mới đích thực. Ai không đón nhận Thần Khí này sẽ nhanh chóng già nua trong sự muộn phiền, cảm thấy hoàn toàn cô độc và không có niềm vui trong tâm hồn. Trái lại, anh chị em thân mến, hôm nay là một ngày lễ hội. Ngày lễ của Thiên Chúa cũng là ngày lễ của chúng ta. Vì lý do đó, thánh Phaolô đã viết cho các tín hữu Côrintô rằng: "Anh em hãy vui mừng và gắng nên hoàn thiện. Hãy khuyến khích nhau, hãy đồng tâm nhất trí và ăn ở thuận hoà. Như vậy, Thiên Chúa là nguồn yêu thương và bình an, sẽ ở cùng anh em" (x. 2 Cr 13:11).

Và giờ đây, với lời Kinh Truyền tin, chúng ta hướng về Đức Trinh Nữ Maria: như tiếng “xin vâng” của Mẹ trước thánh ý Thiên Chúa, xin cho tiếng “xin vâng” của chúng ta trước tình yêu của Chúa Ba Ngôi Chí Thánh cũng sinh hoa kết quả.

____________________

Sau kinh Truyền tin

Anh chị em thân mến,

Trong suốt tháng Năm này, một bản hợp xướng của những lời cầu nguyện cho hòa bình đã vang lên trong toàn thể Giáo hội. Trên hết, qua kinh Mân Côi — như một chuỗi liên kết không đứt đoạn — các dân tộc đang bị chiến tranh tàn phá đã được phó dâng cho sự chuyển cầu của Đức Trinh Nữ Maria. Xin Đấng Khôn Ngoan Thiên Chúa soi sáng lương tâm những người nắm giữ quyền bính và hướng dẫn các quyết định của họ hướng tới việc chân thành tìm kiếm một nền hòa bình công bằng và lâu bền.

Hôm nay, nước Ý cử hành “Ngày Quốc gia Chăm sóc Giảm nhẹ” lần thứ 25. Tôi bày tỏ sự gần gũi tinh thần đối với các bệnh nhân và những người đang chăm sóc họ; đồng thời tôi cảm ơn và khích lệ tất cả những ai đang cổ võ một nền văn hóa liên đới và chăm sóc.

Tôi thân ái chào tất cả anh chị em đang hiện diện hôm nay tại Quảng trường Thánh Phêrô, cả người Rôma và anh chị em hành hương!

Cách riêng, tôi chào Đức Giám mục và anh chị em hành hương đến từ Giáo phận Kumba, Cameroon; cũng như ca đoàn giáo xứ đến từ Dunajská Lužná, Slovakia. Tôi chào các tín hữu Ba Lan đang hiện diện nơi đây và những người tham dự cuộc hành hương lớn đến Đền Thánh Piekary, nơi Đức Maria được tôn kính như Mẹ của Công lý Xã hội.

Tôi gửi lời chào Nhóm Alpini Rivoli, các bạn trẻ đến từ San Zeno Naviglio và những người tham gia chương trình “Tiếp sức vì sự hòa nhập”, với các biểu ngữ được thực hiện bởi học sinh các trường trung học của Ý.

Tôi chúc tất cả anh chị em Chúa nhật hạnh phúc.

[Nguồn: exaudi]

[Chuyển ngữ: TRI KHOAN 01/06/2026]

Nhà tiên phong Công giáo trong lãnh vực công nghệ nói rằng ‘công nghệ mạnh mẽ nhất từng được phát minh’ phải được phát triển một cách có trách nhiệm

Nhà tiên phong Công giáo trong lãnh vực công nghệ nói rằng ‘công nghệ mạnh mẽ nhất từng được phát minh’ phải được phát triển một cách có trách nhiệm

Charles Collins
Ngày 26 tháng 5, 2026 | Tổng biên tập

(Credit: Patrick Sison/AP.)

Là con người có nghĩa là gì, và trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ tác động đến thế giới như thế nào?

Đó là những câu hỏi mà Đức Thánh cha Lêô XIV đặt ra trong thông điệp đầu tiên của ngài, Magnifica Humanitas, được công bố ngày 25 tháng 5.

Ông Matthew Harvey Sanders, CEO của Longbeard kiêm nhà sáng lập nền tảng trí tuệ nhân tạo Công giáo Magisterium AI, cho biết công nghệ này đang phát triển nhanh hơn những gì con người có thể hình dung.

“Nếu suy nghĩ kỹ về điều đó,” ông Sanders nói trong cuộc phỏng vấn riêng với Crux Now, “về cơ bản Cuộc cách mạng Công nghiệp đã diễn ra trong suốt tiến trình một trăm năm; còn hiện nay có vẻ như cuộc chuyển dịch sang robot này có thể diễn ra chỉ trong vòng mười năm tới.”

Ông nói, “Hãy nghĩ đến mức độ xáo trộn mà chúng ta sẽ phải đối diện trong mười năm tới”.

Nhà doanh nhân Công giáo trong lĩnh vực công nghệ cũng tin rằng AI, giống như bất kỳ công nghệ nào khác, có thể giúp ích cho xã hội theo những cách hết sức sâu rộng nếu được sử dụng đúng đắn.

Dưới đây là nội dung cuộc phỏng vấn với ông Sanders, đã được biên tập để rõ ràng hơn.

Crux Now: Một trong những chủ đề quan trọng mà Đức Giáo hoàng Lêô XIV đề cập trong Magnifica Humanitas là trí tuệ nhân tạo (AI) và cách nó đang thay đổi xã hội. Trước hết, ông có thể cho biết mọi người cần phải lưu tâm đến điều gì khi cuộc cách mạng AI mới này diễn ra?

Ông Matthew Harvey Sanders: Tôi nghĩ điều đầu tiên tôi muốn nêu lên là đối với nhiều người, công nghệ này được mô tả chỉ như là bước phát triển tiếp theo, đúng không?

Và đó là một chuỗi liên tục lâu dài của các thế hệ công nghệ. Người ta đã so sánh cuộc chuyển dịch mà chúng ta đang trải qua với Cuộc cách mạng Công nghiệp, và điều tôi muốn nói với mọi người rằng nó không đúng.

Chúng ta chưa từng chứng kiến một công nghệ nào giống như thế này trước đây. Và việc so sánh nó với cuộc Cách mạng Công nghiệp về cơ bản cho thấy sự thiếu hiểu biết về bản chất của công nghệ này.

Xin đưa ra một so sánh: ông Demis Hassabis, người đứng đầu Google DeepMind và rõ ràng là một trong những nhà lãnh đạo hàng đầu trong lãnh vực công nghệ này suốt nhiều năm qua, đồng thời là người tiếp cận gần nhất với công nghệ, ông là một nhân vật mà tôi nghĩ chúng ta nên lắng nghe, và ông cũng là thành viên của Hàn Lâm viện Giáo hoàng về Khoa học. Ông nói rằng cuộc cách mạng AI và robot mà chúng ta đang trải qua hiện nay sẽ diễn ra với tốc độ nhanh gấp mười lần cuộc Cách mạng Công nghiệp và tạo ra tác động lớn gấp mười lần.

Nếu suy nghĩ kỹ về điều đó, về cơ bản Cuộc cách mạng Công nghiệp đã diễn ra trong suốt tiến trình một trăm năm; còn hiện nay có vẻ như cuộc chuyển dịch sang robot này có thể diễn ra chỉ trong vòng mười năm tới.

Điều quan trọng cần lưu ý là [về] những gì chúng ta đang đối diện – đó là lý do tại sao việc mọi người nhận thức được thực trạng hiện tại của công nghệ là vô cùng quan trọng – và việc có một cuộc đối thoại dân sự mạnh mẽ về công nghệ này là gì, công nghệ này có thể đưa chúng ta đến đâu trong hai, năm, và mười năm tới, và chúng ta cảm thấy thế nào về điều đó.

Liệu chúng ta có cảm thấy rằng loại công nghệ mạnh mẽ nhất từng được phát minh đang được phát triển một cách có trách nhiệm hay không? Và liệu chúng ta có đang nhắm trúng vào những vấn đề cốt lõi như cách công nghệ này từng thay đổi trong quá khứ hay không.

Nhìn lại cuộc Cách mạng Công nghiệp: Vào thời đó, vị giáo hoàng cai quản Quốc gia Giáo hoàng đã cấm nó. Ý tôi là, ngài đã nói rằng: “Không đường sắt, không đèn gas, không công nghệ điện tử. Hãy loại bỏ chúng. Chúng ta không muốn nó.” Có vẻ như Đức Giáo hoàng Lêô không có thái độ như vậy đối với AI, phải không?

Không, tôi không nghĩ vậy. Tôi nghĩ rằng ngài, cũng như Đức Giáo hoàng Phanxicô, vẫn nhìn nhận nó như một công cụ, một công cụ vô cùng mạnh mẽ. Một công cụ có thể được sử dụng cho mục đích tốt, nhưng cũng có thể bị sử dụng cho mục đích xấu.

Sau cùng, trách nhiệm của Giáo hội là đào luyện lương tâm con người để họ sử dụng công nghệ này theo hướng xây dựng.

Hãy tưởng tượng nếu quay ngược thời gian, và các giáo hoàng khước từ máy in, radio, hay truyền hình vô thời hạn. Tôi nghĩ tất cả chúng ta đều sẽ nói rằng đó là một sự tính toán sai lầm nghiêm trọng, bởi lẽ xét cho cùng, những công cụ đó đã được sử dụng để phục vụ cho sứ mạng của Giáo hội. Chúng giữ vai trò nền tảng cho công cuộc loan báo Tin mừng.

Vì thế, tôi nghĩ có một sự nhìn nhận rằng công nghệ này cần phải được sử dụng để phục vụ sứ mạng của Giáo hội. Vấn đề chỉ là làm thế nào để thực hiện điều đó một cách có trách nhiệm.

Chúng ta cần đón nhận công nghệ mà không làm tổn hại đến phẩm giá con người.

Ông có ấn tượng gì về những điều Đức Giáo hoàng nói liên quan đến AI?

Tôi đã kỳ vọng thông điệp của ngài sẽ tập trung nhiều hơn vào câu hỏi rằng công nghệ này sẽ tác động đến nhân loại như thế nào.

Làm thế nào để nhân loại có cơ hội phát triển và trở nên tốt đẹp hơn? Ngài đã chỉ ra rằng rõ ràng có những điều chúng ta cần phải lưu tâm: chúng ta phải bảo đảm rằng công nghệ này được phát triển một cách có trách nhiệm; chúng ta phải bảo đảm rằng các nguồn lực được sử dụng để hỗ trợ nó không bị lấy đi từ những người đang thực sự cần đến chúng.

Nhưng tôi nghĩ cái nhìn sâu sắc có tác động mạnh mẽ nhất của Đức Giáo hoàng đối với tôi là ngài tiếp cận với một tinh thần đầy hy vọng.

Hy vọng rằng, nếu AI và robot thực hiện đúng lời hứa của chúng, chúng ta sẽ có nhiều thời gian hơn cho những điều thực sự quan trọng trong cuộc sống, và hy vọng chúng ta có thể bắt đầu tập trung vào việc phát triển một mối tương quan mật thiết hơn với Thiên Chúa, dĩ nhiên là như vậy, và cả một mối tương quan gần gũi hơn với các cá nhân lẫn cộng đồng, để chúng ta có thể tái thiết mọi điều từ nền tảng căn bản nhất đi lên.

Tôi nghĩ điều ngài đang cố gắng thực hiện ở đây là nhắc nhở mọi người rằng phẩm giá của họ không đến từ những gì họ đóng góp cho nền kinh tế tính bằng GDP, không đến từ việc họ quẹt thẻ chấm công vào rồi chấm công ra, nhưng phẩm giá của họ đến từ sự thật rằng họ là con cái của Thiên Chúa. Và nếu đúng như vậy, thì đây chính là một cơ hội để định hướng lại các xã hội của chúng ta hướng về chân lý đó.

Ngài không thực sự đi sâu vào các hệ luận tôn giáo của vấn đề này liên quan đến đức tin và việc thờ phượng. Chẳng hạn, những Giáo hội mới – từ các môn đệ của Đức Kitô cho đến người Mormon – đã được thành lập. Do Thái giáo chứng kiến sự phát sinh của Do Thái giáo Cải cách và Do Thái giáo Bảo thủ, và một hình thức khác của Hồi giáo đã xuất hiện.

Tất cả những điều đó đều chịu ảnh hưởng từ những biến đổi do cuộc Cách mạng Công nghiệp mang lại. Thế giới thay đổi, và một số người cho rằng điều đó có nghĩa là tôn giáo cũng cần phải thay đổi. Ông nghĩ cuộc cách mạng AI có thể tác động đến tôn giáo như thế nào?

Không nghi ngờ gì rằng trí tuệ nhân tạo sẽ làm cho thông tin trở nên dễ tiếp cận hơn bao giờ hết, thậm chí còn vượt hơn cả Internet. Tôi không một chút nghi ngờ về điều đó.

Nhưng đây chính là lý do tại sao tôi nghĩ việc Đức Giáo hoàng là một tu sĩ dòng Augustinô lại mang ý nghĩa lớn như thế. Điều rất quan trọng là phải nhắc nhở mọi người rằng toàn bộ dự án văn minh này được thực hiện nhằm mục đích gì, và rằng chúng ta phải cùng nhau suy nghĩ, với tư cách là một chủng loài, về hình ảnh một thế giới tốt đẹp hơn sẽ như thế nào.

Nếu chúng ta không có ý thức rõ ràng về việc chúng ta đang sử dụng công nghệ này để làm gì và chúng ta đang xây dựng nền văn minh này vì cái gì, thì sẽ có rủi ro thật sự đối với công nghệ này. Và thẳng thắn mà nói, tôi nghĩ nền văn minh đang bị thao túng bởi những con người rất có tài thuyết phục và có tài hùng biện, những người thực sự giỏi nói những điều chúng ta muốn nghe, nhưng lại không rõ ràng về việc những điều đó thực sự có ý nghĩa gì trong thực tế.

Tôi nghĩ AI là một phương tiện tuyệt vời để con người có được những câu trả lời thật sự sâu sắc, nhưng trong thời đại robot mới này con người phải được dạy rằng không phải mọi điều họ nghe từ cỗ máy đều là sự thật, giống như cuối cùng chúng ta đã hiểu được điều đó về internet. Vì thế tôi hy vọng – và đó cũng là điều chúng tôi đang cố gắng thực hiện, rõ ràng là với Magisterium AI – rằng khi bạn đặt ra một câu hỏi sâu sắc – hoặc thật ra là bất kỳ câu hỏi nào, nhưng tôi nghĩ câu hỏi sâu sắc thì quan trọng hơn – câu trả lời tuy quan trọng, nhưng điều gần như còn quan trọng hơn nữa là những câu trả lời đó đến từ đâu.

Nếu chúng ta được dạy để biết phân định, chúng ta cần phải đặt ra những câu hỏi đó. Điều đó nghe có lý, nhưng hãy giải thích cho tôi biết cái nhìn sâu sắc đó từ đâu mà đến. Hy vọng rằng, việc đó có nghĩa là chúng ta sẽ ít bị thao túng hơn. Đức Giáo hoàng suy tư rất nhiều về điều này trong thông điệp của ngài, khi lưu ý rằng những người nắm giữ quyền lực có thể muốn sử dụng các hệ thống thông tin này cho các mục đích riêng của họ.

Tôi muốn nói thêm một chút về những gì Đức Giáo hoàng đã nói về chủ nghĩa nhân văn và cách mà nhiều người đang thay đổi quan điểm của họ về việc là con người có nghĩa là gì. Tôi đã thấy có những người cổ xúy rằng chúng ta cần có nhiều người bạn AI hơn. Người ta có những “người bạn internet” mà họ chưa từng thực sự gặp mặt, dù đó là những con người thật. Điều này ảnh hưởng thế nào đến cách chúng ta sống cuộc đời mình?

Tôi nghĩ theo những cách rất sâu sắc, đây là một trong những lý do tại sao tôi cho rằng điều rất quan trọng là tất cả chúng ta cần cùng nhau sẻ chia một ý niệm chung về hình ảnh một thế giới tốt đẹp hơn sẽ như thế nào, bởi vì một phần của thế giới tốt đẹp hơn đó là thế giới mà trong đó chúng ta đang sống trong mối tương quan gần gũi với những con người khác.

Chúng ta phải hiểu giá trị thực sự ở đây là gì: Liệu một điều gì đó có đáng để thực hiện hay không, khi mà các mối tương quan giữa con người thường rất phức tạp?

Chúng sẽ cực kỳ khó khăn nếu một AI, một chatbot, hoặc cuối cùng là một robot – một robot dạng người, một android – lại dễ chiều theo chúng ta hơn rất nhiều, đúng không? Chiều chuộng hơn rất, rất nhiều. Chúng có khả năng thỏa mãn mọi nhu cầu dường như là cần thiết của tôi. Tại sao tôi lại không lựa chọn sự thay thế đó, bản sao đó, thay vì một thực thể thực sự? Con người cần một lý do chính đáng cho điều đó.

Tôi nghĩ, suy cho cùng, đối với chúng ta là những Kitô hữu, lý do là thế này. Chỉ có con người, theo như chúng ta biết, là được tạo dựng theo hình ảnh của Thiên Chúa. Và việc sống trong mối tương quan với một hữu thể khác được tạo dựng theo hình ảnh của Thiên Chúa chính là điều Thiên Chúa muốn. Đó là cốt lõi của mọi sự.

Nếu chúng ta bắt đầu nhân cách hóa và tin rằng thứ mà chúng ta tạo ra cuối cùng có thể thay thế điều đó, chúng ta sẽ nhận ra đó không phải là sự thật. Nó sẽ không bao giờ thực sự là đủ. Và tôi nghĩ cuối cùng con người sẽ đi đến nhận thức rằng, dù có khó khăn đến đâu, cái giá phải trả để bước vào một mối tương quan với tha nhân vẫn hoàn toàn có giá trị.

[Nguồn: cruxnow]

[Chuyển ngữ: TRI KHOAN 31/05/2026]

Tiếp kiến các thành viên của Phong trào Canh tân Đặc sủng Công giáo, ngày 30.05.2026

Tiếp kiến các thành viên của Phong trào Canh tân Đặc sủng Công giáo, ngày 30.05.2026

*******

Sáng nay, tại Điện Tông tòa Vatican, Đức Thánh cha Lêô XIV đã tiếp kiến các thành viên của Cơ quan Phục vụ Quốc tế cho Phong trào Canh tân Đặc sủng Công giáo (CHARIS).

Dưới đây là diễn văn của Đức Thánh cha gửi đến những người hiện diện trong cuộc gặp gỡ:

Diễn văn của Đức Thánh Cha

Nhân danh Cha và Con và Thánh Thần.

Bình an cho anh chị em!

Kính thưa Đức Hồng y, kính thưa quý Đức cha,

Anh chị em thân mến, chào anh chị em và xin chào mừng! Buenos Dias!

Tôi rất vui mừng có được cuộc gặp gỡ đầu tiên với Phong trào Canh tân Đặc sủng Công giáo, và được chào toàn thể anh chị em hiện diện nơi đây, cũng như các cộng đoàn, các hội nhóm, các trường học cầu nguyện và truyền giáo mà anh chị em đại diện. Thiên Chúa quả thật đã ban phúc lành cho các cộng đoàn của anh chị em với rất nhiều ân sủng, bao gồm sức sống thiêng liêng. Tôi cũng gửi lời chào đến các vị lãnh đạo của những Cơ quan Phục vụ Hiệp thông cấp quốc gia và quốc tế thuộc Cơ quan Phục vụ Quốc tế Phong trào Canh tân Đặc sủng Công giáo (CHARIS), những người đã tổ chức cuộc gặp gỡ hôm nay.

Đối với Phong trào Canh tân Đặc sủng Công giáo, những năm sau Công đồng Vatican II là thời kỳ mở rộng và phát triển mạnh mẽ, hội nhập ngày càng sâu rộng vào đời sống của Giáo hội, đồng thời củng cố các cơ cấu phục vụ của mình.

Các vị Tiền nhiệm đáng kính của tôi đã nhìn nhận sự phát triển này như một hồng ân lớn lao dành cho Giáo hội. Thật vậy, Thánh Phaolô VI đã khẳng định rằng không có gì cần thiết hơn cho một thế giới ngày càng bị tục hóa cho bằng chứng tá của sự canh tân thiêng liêng này, điều mà Chúa Thánh Thần đang khơi dậy trong những vùng miền và cộng đoàn đa dạng nhất (x. Diễn văn tại Đại hội Quốc tế lần thứ III của Phong trào Canh tân Đặc sủng Công giáo, Lễ Chúa Thánh Thần Hiện xuống, ngày 19 tháng 5 năm 1975).

Khi nhấn mạnh đến trọng tâm đặc trưng của anh chị em là công cuộc loan báo Tin Mừng, Thánh Gioan Phaolô II đã nói: “Chính Chúa Thánh Thần thúc đẩy anh chị em làm chứng.” Ngài cũng nhận xét tương tự: “Làm sao một người đã được nếm cảm sự thiện hảo của Đức Kitô lại có thể im lặng và bất động?… Đức Kitô là Đấng Cứu độ của chúng ta… Làm sao chúng ta có thể không loan báo Tin Mừng? Hãy tiếp tục truyền đạt lòng nhiệt thành đối với Tin Mừng đó cho những người chung quanh anh chị em!” (Diễn văn trước Hiệp hội Công giáo các Cộng đoàn Đặc sủng, ngày 7 tháng 12 năm 1991). Về phần Đức Bênêđictô XVI, ngài đã đề cập đến đóng góp cụ thể mà anh chị em mang lại cho Giáo hội. Ngài nói: “Một trong những yếu tố và khía cạnh tích cực của Cộng đoàn Canh tân Đặc sủng Công giáo chính là việc nhấn mạnh đến những đặc sủng hay ân ban của Chúa Thánh Thần, và công trạng của họ nằm ở chỗ đã nhắc nhở về tính thời sự của các đặc sủng này trong Giáo hội” (Diễn văn tại Hội nghị Quốc tế lần thứ XIII của Hiệp hội Công giáo các Công đoàn và Huynh đoàn Giao ước Đặc sủng, ngày 31 tháng 10 năm 2008).

Cũng như Đức Hồng y Suenens trong những ngày đầu của phong trào, Đức Thánh cha Phanxicô thường xuyên nói về anh chị em như một “dòng thác ân sủng”, vốn “dành cho toàn thể Giáo hội chứ không chỉ cho một số người” (Canh thức Cầu nguyện nhân kỷ niệm 50 năm Phong trào Canh tân Đặc sủng Công giáo, ngày 3 tháng 6 năm 2017). Tóm lại, ngài đã phác họa con đường của anh chị em là “loan báo Tin Mừng, đại kết thiêng liêng, chăm sóc người nghèo và người túng thiếu, đón nhận những người bị gạt ra bên lề”, đồng thời thêm rằng “tất cả những điều ấy đều được đặt nền tảng trên việc thờ phượng! Nền tảng của sự canh tân chính là thờ phượng Thiên Chúa!” (Diễn văn tại Đại hội Toàn quốc lần thứ 37 của phong trào Canh tân trong Chúa Thánh Thần, ngày 1 tháng 6 năm 2014).

Phần tôi, tôi cũng mong muốn củng cố mối tương quan tôn trọng, gần gũi và nâng đỡ lẫn nhau giữa Ngai tòa Phêrô và đại gia đình Canh tân Đặc sủng Công giáo. Về phương diện này, tôi muốn cùng anh chị em suy tư về những khía cạnh then chốt sau đây trong kinh nghiệm thiêng liêng của anh chị em: phép rửa trong Thánh Thần; kinh nguyện chúc tụng; Lời Chúa; sự hiệp thông; và đức ái.

Trước hết là phép rửa trong Thánh Thần. Hành trình đức tin chung của anh chị em khởi nguồn từ kinh nghiệm cá nhân về Chúa Thánh Thần, điều đã làm cho ân sủng của Bí tích Rửa tội trở nên hữu hiệu nơi mỗi người, dẫn đưa anh chị em đến sự nhận thức rõ ràng về tình yêu của Thiên Chúa. Đó chính là kinh nghiệm ân sủng mạnh mẽ đầu tiên mà Thánh Augustinô đã có sau cuộc hoán cải của mình và ngài diễn tả bằng những lời đầy cảm xúc này: “Lạy Chúa Kitô Giêsu, ‘Đấng trợ giúp và cứu chuộc con’; bỗng nhiên con cảm thấy thật ngọt ngào khi không còn những vị ngọt của sự dại khờ. Những gì con từng sợ bị mất đi thì nay lại là một niềm vui khi từ bỏ. Ngài đã tống khứ chúng ra ngoài và bước vào để thay thế chúng, Đấng êm dịu hơn mọi lạc thú” (Tự thuật, IX, 1, 1).

Chúa Thánh Thần cũng đã cho anh chị em được nếm cảm sự ngọt ngào của Đức Kitô. Đối với anh chị em, cuộc sống cũng đã thay đổi kể từ thời khắc đó. Thiên Chúa không còn là một ý niệm, nhưng trở thành biểu hiện chân thực và tối hậu của tình phụ tử. Thần Khí của Người đã mang lại sự hòa giải nội tâm, bình an và sự giải thoát khỏi những ràng buộc của thế gian cũng như ách thống trị của tội lỗi. Ngài cũng mở ra một cái nhìn mới được đặc trưng bởi sự cởi mở và niềm hy vọng hướng về tha nhân và tương lai, trong niềm xác tín rằng không có gì có thể tách rời chúng ta ra khỏi tình yêu của Đức Kitô (X. Rm 8:38–39). Từ kinh nghiệm này về Chúa Thánh Thần phát sinh khát vọng trong lòng muốn trở thành chứng nhân và người loan báo tình yêu của Người, mang niềm an ủi của Người đến cho những ai đang bị đè nặng bởi cảm giác trống rỗng và cô đơn.

Kinh nguyện chúc tụng. Chính từ trải nghiệm cuốn hút về Chúa Thánh Thần này mà một đời sống cầu nguyện mới đã khởi sự, thể hiện dưới hình thức một khả năng mới để đối thoại cách tự phát và chân thành với Thiên Chúa, và một sự rộng mở mới để ngợi khen, thờ phượng và dâng lời tạ ơn Người. Thờ phượng và chúc tụng, vốn là những điểm đặc trưng trong các buổi họp mặt của anh chị em, là những khía cạnh thiết yếu của cầu nguyện Kitô giáo, và anh chị em đã giúp tái khám phá cũng như đưa chúng trở lại vị trí trung tâm trong những năm gần đây.

Lời Chúa. Sự tuôn đổ mới mẻ của Thần Khí cũng đã dẫn đưa anh chị em đến một cuộc gặp gỡ sống động với Kinh Thánh. Chúa Thánh Thần đã linh hứng cho lời mặc khải của Thiên Chúa, và cũng chính Ngài là Đấng giữ cho lời ấy luôn sống động và hoạt động trong Giáo hội, làm cho lời ấy vang vọng trong tâm hồn các tín hữu, đặc biệt là trong phụng vụ. Vì thế, Kinh Thánh đã trở thành nguồn lương thực thiêng liêng tuyệt vời soi sáng và an ủi anh chị em. Tương tự như vậy, Kinh Thánh là nguồn phân định để hướng dẫn các lựa chọn hàng ngày của anh chị em, và tạo chất liệu cho kinh nguyện cộng đoàn, giúp anh chị em thưa chuyện với Chúa bằng chính những lời do Thiên Chúa linh hứng.

Sự hiệp thông. Chúa Thánh Thần là nguồn mạch của sự hiệp thông. Trong nhiều văn kiện khác nhau, Đức Lêô XIII đã khuyến khích người Công giáo hằng năm cử hành tuần cửu nhật kính Chúa Thánh Thần giữa lễ Chúa Lên trời và lễ Chúa Thánh Thần Hiện xuống, đặc biệt với ý cầu nguyện cho sự hiệp nhất các Kitô hữu. Anh chị em hẳn rất trân trọng ý nghĩa của lời mời gọi này, bởi anh chị em đã nhận ra rằng sự hiệp nhất trong Hội Thánh là hoa trái của Thần Khí, vì như Thánh Augustinô khẳng định, Chúa Thánh Thần “là sự hiệp thông khôn tả giữa Chúa Cha và Chúa Con” (De Trinitate, V, 11, 12). Chính Thánh Thần là Đấng tạo nên sự hòa hợp giữa các đặc sủng và các thành phần khác nhau trong Phong trào Canh tân Đặc sủng, cũng như với anh chị em thuộc các hệ phái Kitô giáo khác.

Và sau cùng là đức ái. Thánh Augustinô viết rằng Chúa Thánh Thần “Đấng chính là Tình yêu, đã được ban cho con người và làm bừng cháy nơi họ tình yêu đối với Thiên Chúa và tha nhân. Vì con người không thể có tình yêu đối với Thiên Chúa nếu không được chính Thiên Chúa ban cho tình yêu ấy” (De Trinitate, XV, 17, 31). Đó cũng chính là điều anh chị em đã trải nghiệm. Sự hiện diện đổi mới của Thần Khí khơi dậy trong anh chị em một khả năng yêu thương mới, được linh hứng bởi chính đức ái thần linh. Tình yêu này hướng về Thiên Chúa và hướng về anh chị em mình, đồng thời thúc đẩy sự gần gũi và lòng trắc ẩn, đặc biệt đối với những người đang đau khổ. Nhiều công việc bác ái dành cho những người túng thiếu cả về tinh thần lẫn thể chất đã nảy sinh từ Phong trào Canh tân Đặc sủng Công giáo. Vì thế, tôi mời gọi anh chị em hãy tiếp tục giữ cho tình yêu đối với người nghèo luôn sống động, vì nó biểu lộ dung mạo đích thực của Thiên Chúa.

Anh chị em thân mến, tôi cảm ơn anh chị em vì sự dấn thân và khích lệ anh chị em tiếp tục sứ mạng của mình. Hãy đặt mình phục vụ các giáo phận và giáo xứ, bằng cách cống hiến kinh nghiệm và các phương pháp truyền giáo của anh chị em. Hãy trung thành tuân theo sự hướng dẫn của các linh mục; và trong việc phân định của cộng đoàn, hãy lắng nghe tiếng nói của những người khôn ngoan, ngay cả khi họ không thuộc về các nhóm của anh chị em. Hãy vun đắp sự hòa hợp và cộng tác giữa các cộng đoàn mà anh chị em thuộc về, hãy cẩn trọng để không bao giờ nhượng bộ trước ham muốn tự đề bản thân, hoặc tìm kiếm quyền lực hoặc danh tiếng cá nhân. Xin Chúa Thánh Thần luôn là ánh sáng và nguồn sức mạnh trên hành trình cá nhân cũng như cộng đoàn của anh chị em, và xin Đức Trinh Nữ Maria, Mẹ Giáo hội, gìn giữ anh chị em. Giờ đây, với tất cả tâm tình chân thành ấy, tôi ban Phép lành Tông Tòa cho anh chị em.

Cảm ơn anh chị em.

[Nguồn: vatican.va]

[Chuyển ngữ: TRI KHOAN 31/05/2026]