Thông điệp của Đức Thánh Cha gửi đến các tham dự viên Đại hội đồng Hàn lâm viện Giáo hoàng về Sự sống, ngày 03.03.2025
*******
Sau đây là Thông điệp của Đức Thánh Cha Phanxicô gửi đến các tham dự viên Đại hội đồng thuộc Hàn lâm viện Giáo hoàng về Sự sống, với chủ đề: “Tận thế? Khủng hoảng, Trách nhiệm, Hy vọng”, diễn ra từ ngày 3 đến ngày 5 tháng 3 tại Trung tâm Hội nghị Augustinianum:
_______________________________________
Thông điệp của Đức Thánh Cha
Tận thế? Khủng hoảng, Trách nhiệm, Hy vọng
Thưa các Viện sĩ Hàn lâm,
Tôi vui mừng khi được nói chuyện với những người trong giới khoa học, cũng như những người trong Giáo hội đang xây dựng cuộc đối thoại với thế giới khoa học. Cùng chung tay, quý vị có thể phục vụ cho sự nghiệp của sự sống và ích chung. Và tôi xin chân thành cảm ơn Đức Tổng Giám mục Paglia và các cộng sự vì sự phục vụ cho Hàn Lâm viện Giáo hoàng về Sự sống.
Trong Đại hội đồng chung năm nay, quý vị đề xuất cân nhắc kỹ câu hỏi hiện được định nghĩa là “polycrisis” (ND tạm dịch: đa khủng hoảng). Nó liên quan đến một số khía cạnh căn bản trong hoạt động nghiên cứu của quý vị về lĩnh vực sự sống, sức khỏe và sự chăm sóc. Thuật ngữ “đa khủng hoảng” gợi lên đặc điểm kịch tính của bước ngoặt lịch sử mà chúng ta đang chứng kiến, trong đó chiến tranh, biến đổi khí hậu, vấn đề năng lượng, dịch bệnh, hiện tượng di cư và sự đổi mới công nghệ cùng hội tụ.” Sự đan xen của những vấn đề hệ trọng này liên quan đến nhiều chiều kích khác nhau của cuộc sống, khiến chúng ta phải tự hỏi mình về vận mệnh của thế giới và cách chúng ta hiểu về nó.
Bước đầu tiên cần thực hiện là xem xét kỹ hơn cách chúng ta hình dung về thế giới và vũ trụ. Nếu chúng ta không làm điều này và không phân tích cách nghiêm túc sự kháng cự sâu xa của chúng ta trước những thay đổi, trong vai trò là con người và là một xã hội, chúng ta sẽ tiếp tục thực hiện những gì chúng ta vẫn luôn luôn làm đối với các cuộc khủng hoảng khác, thậm chí với những cuộc khủng hoảng gần đây nhất. Hãy nghĩ về đại dịch Covid: có thể nói chúng ta đã “lãng phí” nó; lẽ ra chúng ta phải nỗ lực nhiều hơn nữa trong việc thay đổi lương tâm và các hoạt động xã hội (xem Tông huấn Laudate Deum, 36).
Và một bước quan trọng khác để tránh tình trạng ngồi im bất động, bám chặt vào những sự chắc chắn, những thói quen và nỗi sợ hãi của chúng ta, là lắng nghe thật cẩn thận sự đóng góp trong các lĩnh vực thuộc kiến thức khoa học. Chủ đề lắng nghe mang tính quyết định. Đây là một trong những từ khóa quan trọng của toàn bộ tiến trình hiệp hành mà chúng ta đã khởi xướng và hiện đang trong giai đoạn thực hiện. Do đó, tôi trân trọng cách tiếp cận của quý vị đang phản ánh tinh thần này. Tôi nhìn thấy trong đó nỗ lực thực hiện trong lĩnh vực cụ thể của quý vị mà Thượng Hội đồng đã dành sự quan tâm – “lời tiên tri xã hội” (Văn kiện kết, 47). Trong sự gặp gỡ với con người và những câu chuyện của họ, cũng như trong việc lắng nghe kiến thức khoa học, chúng ta nhận ra rằng những tiêu chí về nhân học và văn hóa của chúng ta cần được xem xét lại một cách sâu sắc. Đây cũng chính là nguồn gốc của ý tưởng của các nhóm nghiên cứu về một số chủ đề đã xuất hiện trong tiến trình hiệp hành. Tôi biết một số người trong quý vị là thành viên của những nhóm đó, đồng thời đánh giá cao công việc mà Hàn Lâm viện về Sự Sống đã thực hiện trong những năm qua, một công việc mà tôi vô cùng biết ơn.
Lắng nghe khoa học liên tục mang đến cho chúng ta những kiến thức mới. Hãy xét đến những gì chúng ta được biết về cấu trúc của vật chất và sự tiến hóa của các sinh vật sống: một quan điểm về tự nhiên năng động hơn nhiều so với những gì được nghĩ vào thời của Newton đã xuất hiện. Cách chúng ta hiểu về “sự sáng tạo liên tục” cần được xét kỹ lại, với nhận thức rằng công nghệ sẽ không phải là thứ cứu chúng ta (xem Tông huấn Laudato si’, 101): ủng hộ việc dỡ bỏ quy định mang tính thực dụng và chủ nghĩa tân tự do toàn cầu đồng nghĩa với việc áp đặt luật của kẻ mạnh nhất làm quy tắc duy nhất; và đó là một luật làm phi nhân văn.
Chúng ta có thể lấy ví dụ về nghiên cứu này của Cha Teilhard de Chardin và nỗ lực của ngài – chắc chắn còn chưa hoàn thiện và còn hạn chế, nhưng đầy táo bạo và cảm hứng – nhằm bước vào cuộc đối thoại nghiêm túc với khoa học, thực hành một cách tiếp cận liên ngành.
Đó là một con đường đầy mạo hiểm, khiến chúng ta tự hỏi: “Tôi tự hỏi liệu có cần một ai đó ném hòn đá xuống ao – quả thực là chấp nhận bị ‘hy sinh’ – để mở ra con đường hay không.1 Như vậy, ngài đưa ra những hiểu biết sâu sắc của mình, tập trung vào khái niệm về mối tương quan và sự phụ thuộc lẫn nhau giữa mọi sự vật, đặt homo sapiens (ND tạm dịch: trí nhân) trong mối liên kết chặt chẽ với toàn bộ hệ thống các sinh vật sống.
Những cách diễn giải về thế giới và sự tiến hóa của nó, cùng với những hình thức liên kết chưa từng có tương ứng, có thể mang lại cho chúng ta những dấu hiệu của niềm hy vọng, điều mà chúng ta đang tìm kiếm như những người hành hương trong Năm Thánh này (xem Sắc chỉ Spes non confundit, 7).
Hy vọng là thái độ nền tảng nâng đỡ chúng ta trên hành trình. Nó không phải là sự chờ đợi trong cam chịu, mà là sự nỗ lực với lòng nhiệt thành hướng tới đời sống đích thực, vượt qua ranh giới hẹp hòi của cá nhân.
Như Đức Giáo Hoàng Bênêđictô XVI đã nhắc nhở chúng ta, hy vọng “gắn liền với sự hiệp nhất sống động với một ‘dân tộc’, và đối với mỗi cá nhân, niềm hy vọng chỉ có thể đạt được trong chữ ‘chúng ta’ này” (Thông điệp Spe salvi, 14).
Chính vì chiều kích cộng đồng của niềm hy vọng, khi đối mặt với một cuộc khủng hoảng phức tạp mang tính toàn cầu, chúng ta được kêu gọi hãy đánh giá đúng những công cụ có chiều kích toàn cầu. Thật đáng buồn, chúng ta phải ghi nhận sự suy giảm dần tầm quan trọng của các tổ chức quốc tế, vốn cũng đang bị suy yếu bởi những thái độ thiển cận, chỉ quan tâm đến việc bảo vệ lợi ích riêng và lợi ích quốc gia.
Tuy vậy, chúng ta vẫn phải tiếp tục dấn thân một cách kiên định vì “những tổ chức thế giới hiệu quả hơn, được trang bị quyền hạn để thúc đẩy lợi ích chung toàn cầu, xóa đói giảm nghèo và bảo vệ vững chắc các quyền căn bản của con người” (Tông huấn Fratelli tutti, 172).
Theo cách đó, một chủ nghĩa đa phương được thúc đẩy, không lệ thuộc vào những hoàn cảnh chính trị thay đổi hoặc lợi ích của một số ít người, và có tính hiệu quả ổn định (xem Tông huấn Laudate Deum, 35). Đây là một nhiệm vụ cấp bách liên quan đến toàn thể nhân loại.
Thưa các thành viên của Hàn Lâm viên về Sự sống, bối cảnh rộng lớn của những động lực và mục tiêu này cũng chính là phạm vi của Đại hội và công việc của quý vị. Tôi phó thác quý vị cho sự chuyển cầu của Đức Maria, là Ngai tòa Hy Vọng và Mẹ Hy vọng, “khi chúng ta là những người hành hương, là dân tộc của sự sống và vì sự sống, tiến bước trong niềm tin hướng tới ‘một trời mới và đất mới’ (Kh 21:1)' (Thánh Gioan Phaolô II, Tông huấn Evangelium Vitae, 105).
Tôi ban phép lành cho tất cả quý vị và công việc của quý vị.
Rome, từ Bệnh viện “Gemelli”, 26 tháng Hai, 2025
PHANXICÔ
____________________
1 Quotation from B. DE SOLANGES, Teilhard de Chardin. Témoignage et étude sur le développement de sa pensée, Toulouse 1967, 54
_______________________________________________
[Nguồn: vatican.va]
[Chuyển Việt ngữ: TRI KHOAN 5/3/2025]
