Tông du của Đức Thánh Cha Lêô XIV đến Uruguay, Argentina và Peru (6–17/11/2026)
Cử hành Giờ Kinh chiều với các giám mục, linh mục, phó tế, tu sĩ nam nữ và chủng sinh tại Nhà thờ Chánh tòa Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội và hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê, ngày 06.11.2026
*******
Vào lúc 19 giờ 30 (23 giờ 30 Roma), Đức Thánh Cha rời Tòa nhà José Artigas và đi bộ rồi sau đó di chuyển bằng xe golf đến Nhà thờ Chánh tòa Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội và hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê, đi qua Cổng Thành và Bảo tàng Lịch sử Cabildo de Montevideo.
Khi đến Bảo tàng Lịch sử, Đức Thánh Cha Lêô XIV dừng lại trong giây lát và được Thị trưởng thành phố Montevideo trao dâng chìa khóa thành phố Montevideo.
Đức Thánh Cha được đón chào tại lối vào Nhà thờ Chánh tòa bởi Đức Hồng y Daniel Fernando Sturla Berhouet, Tổng Giám mục Giáo phận Montevideo; Đức Giám mục Milton Luis Tróccoli Cebedio, Chủ tịch Hội đồng Giám mục Uruguay; và Linh mục Chánh xứ Nhà thờ Chánh tòa, Cha Juan González, người trao cho ngài Thánh Giá và nước thánh để ngài rảy.
Sau đó, ngài tiến vào Nhà nguyện Thánh Thể để cầu nguyện trong giây lát.
Tiếp đến, ngài dừng lại ít phút trước mộ Chân phước Jacinto Vera, vị Giám mục tiên khởi của Uruguay, rồi tiến vào phòng áo lễ. Sau đó, Đức Thánh Cha tiến lên bàn thờ theo lối đi giữa nhà thờ.
Sau lời chào mừng của Chủ tịch Hội đồng Giám mục Uruguay, trong cử hành Giờ Kinh chiều, Đức Thánh Cha đã giảng lễ.
Cuối lễ, sau khi ban phép lành và nghi thức tặng quà lưu niệm, Đức Thánh Cha Lêô XIV đi xuống dọc theo lối đi giữa về lại phòng áo, rồi rời nhà thờ qua cửa chính, lên xe và di chuyển về Tòa Khâm sứ Tòa Thánh.
Sau đây là bài giảng của Đức Thánh Cha trong buổi cử hành:
Bài giảng của Đức Thánh Cha
Anh chị em thân mến trong Đức Giêsu Kitô,
Thật là niềm vui lớn được cùng anh chị em cử hành giờ Kinh Chiều tại Nhà thờ Chánh tòa này, nơi lưu giữ biết bao ký ức về lịch sử của người dân. Trong đó có giếng rửa tội, nơi ngài José Gervasio Artigas chịu Phép rửa — một dấu chỉ cho thấy sự đóng góp phong phú của Giáo hội vào lợi ích của đất nước. Một đời sống mới đã bắt đầu đối với ngài từ lúc đó với tư cách là một người con của Thiên Chúa. Chúng ta cũng đã lãnh nhận cùng một ân sủng ấy trong đời mình. Qua Bí tích Rửa tội, Đức Kitô làm cho chúng ta được thông phần vào sự sống của Người và mời gọi chúng ta trở nên giống như Người, để chúng ta học cách nhìn, lắng nghe và yêu thương như Người.
Thánh vịnh mà chúng ta vừa hát chứa đựng một lời cảnh báo thật bất ngờ. Sau khi mô tả các ngẫu tượng bằng vàng và bạc là những sản phẩm do tay con người làm ra, Thánh vịnh nói: “Ước gì kẻ làm ra hoặc tin ở tượng thần, cũng giống như chúng vậy!” (Tv 135:18). Những người tạo nên các hình tượng đó cuối cùng lại trở nên giống như chúng. Tâm hồn con người cũng thế: từng bước một, nó sẽ mang hình dạng của điều mà nó yêu mến và đặt niềm tin tưởng vào. Đó là lý do tại sao Đức Giêsu nói với chúng ta: “Kho tàng của anh ở đâu, thì lòng anh ở đó” (Mt 6:21).
Chúng ta, những người đã phó thác đời mình cho Chúa, cần phải tự hỏi xem lòng chúng ta đang ở đâu. Đôi khi, nó có thể gắn bó với một công việc mà chúng ta xem là của riêng mình, với sự công nhận mà chúng ta nhận được, hoặc với sự an lòng đến từ việc kiểm soát được mọi sự. Một cách vô thức, chúng ta bắt đầu nhìn nhận người khác qua cái nhìn bắt nguồn từ những mối bận tâm ấy. Trung thành với ơn gọi đòi hỏi chúng ta phải luôn trở về với Chúa Giêsu Kitô; để Người trở thành kho tàng của chúng ta, là Đấng mà chúng ta khao khát được trở nên giống như Người.
Thánh vịnh nói tiếp rằng các ngẫu tượng “có mắt có miệng, không nhìn không nói, có hai tai mà chẳng thể nghe chi” (Tv 135:16–17). Chúng được làm bằng vàng và bạc, nhưng hoàn toàn thiếu vắng sự sống. Thiên Chúa mà chúng ta đặt trọn niềm tin tưởng thì vô cùng khác biệt! Ngài nhìn thấy nỗi đau khổ của dân Người và nghe tiếng họ kêu van. Đó là cách Người mặc khải chính mình cho ông Môsê nơi bụi gai bốc cháy: “Ta đã thấy rõ cảnh khổ cực của dân Ta …, Ta đã nghe tiếng chúng kêu than” (Xh 3:7).
Khi Con Thiên Chúa làm người, lòng trắc ẩn thần linh ấy đã được biểu lộ qua một khuôn mặt nhân loại, với đôi mắt, đôi tai và đôi bàn tay giống như chúng ta. Đức Giêsu ngước nhìn ông Dakêu, đang ẩn mình trên những cành cây (x. Lc 19:5). Người lắng nghe Bartimê, ngay cả khi nhiều người muốn buộc anh phải im lặng (x. Mc 10:48–49). Người đưa tay chạm vào người mắc bệnh phong (x. Mc 1:41) và chúc phúc cho những trẻ thơ đến với Người (x. Mc 10:16). Ngài đã phán lời xua trừ quỷ dữ (x. Mc 1:25–26) và từ trên thập giá, Người lên tiếng xin tha thứ cho những kẻ hành hình Người (x. Lc 23:34). Đó chính là bản tính của Thiên Chúa chúng ta. Qua cuộc đời Đức Giêsu, chúng ta nhận biết Người nhìn chúng ta như thế nào và Người yêu thương chúng ta biết bao nhiêu (x. Ga 14:9).
Các anh em thân mến, qua anh em, Đức Kitô đã chạm đến nhiều người bằng tình yêu của Ngài. Đôi mắt anh em đã chứng kiến trọn vẹn các thế hệ lớn lên và nhận ra những giọt nước mắt rơi xuống không được ai nhìn thấy. Đôi tai anh em đã lắng nghe những lời xưng tội thật khó cất thành lời. Biết bao người đã bước vào tòa giải tội với tâm trạng sợ hãi và ra về trong niềm vui nhờ ơn tha thứ mà họ nhận được. Đôi bàn tay anh em cũng vậy: biết bao lần đã nâng cao Thân thể Chúa Kitô, chăm sóc người bệnh, chuẩn bị bữa ăn hoặc nâng đỡ những người không còn khả năng bước đi. Những bàn tay ấy đã mang sự dịu dàng của Thiên Chúa đến cho biết bao người qua đặc sủng của các hội dòng. Có những đôi tay mang dấu vết của tuổi tác và sự lao nhọc. Thật đẹp biết bao những bàn tay trở nên già nua vì làm việc thiện lành!
Có một sự biến đổi mà Chúa thực hiện nơi những người luôn gắn bó mật thiết với Người. Bài đọc ngắn đã nhắc nhở chúng ta rằng đức tin có trải qua thử thách mới sinh ra lòng kiên nhẫn (x. Gc 1:3). Việc trở nên giống như Đức Kitô cũng trưởng thành giữa những khó khăn, chẳng hạn khi công việc tưởng chừng không mang lại hoa trái, khi sức lực của chúng ta suy giảm, hay khi chúng ta phải bắt đầu lại từ đầu. Cuối cùng, lòng kiên nhẫn sẽ để lại dấu ấn của nó. Qua năm tháng, ánh mắt có thể trở nên giàu lòng thương xót hơn, đôi bàn tay sẵn sàng phục vụ nhiều hơn và lời nói có khả năng an ủi hơn nữa. Ước gì những thử thách luôn tìm thấy chúng ta đang kết hợp với Chúa Giêsu, để nhờ đó, chúng giúp chúng ta lớn lên trong tình yêu của Người.
Dưới những mái vòm của Nhà thờ Chánh tòa này là nơi an nghỉ của Chân phước Jacinto Vera. Trong ngôi mộ ấy, với niềm hy vọng vào sự phục sinh, là đôi chân từng rong ruổi trên khắp những nẻo đường Uruguay để đem Tin Mừng đến cho dân tộc mình; là đôi bàn tay chúc phúc, giúp đỡ người nghèo và cử hành các bí tích; là đôi tai đã lắng nghe biết bao lời xưng tội; và là đôi mắt đã nhận ra những người cần được giúp đỡ. Khi nhớ lại cách nói năng giản dị, thậm chí cả dáng đi của ngài, một nữ tu đã biết ngài trong nhiều năm để lại lời chứng này: “Chỉ cần nhìn ngài, dường như ngài lúc nào cũng đang cầu nguyện” (Positio, I, 154). Mối tương quan của ngài với Thiên Chúa đã định hình khuôn mặt, cử chỉ và cách ngài hiện diện giữa mọi người. Những ai đến gần ngài đều gặp gỡ được sự nhân hậu của Đức Kitô, ngay cả trước khi nghe ngài cất lời giảng dạy.
Anh chị em thân mến, một trong những bí quyết của công cuộc loan báo Tin Mừng là trở nên giống như Đấng mà chúng ta loan báo. Trên vùng đất này, nơi nhiều người đương thời hầu như không biết đến Đức Giêsu Kitô và rất nhiều người trẻ đã lớn lên xa rời đời sống Giáo hội, thì chứng tá ấy mang một sức mạnh đặc biệt. Ước mong cách chúng ta nhìn người khác, cách chúng ta lắng nghe hoặc cách chúng ta đưa tay nâng đỡ những người đau khổ thôi thúc họ tự hỏi đâu là nguồn cội của tình yêu ấy. Khi chúng ta nói với họ về Đức Giêsu, ước mong họ khám phá ra chính Chúa, Đấng mà lòng nhân hậu của Người được họ cảm nghiệm qua chúng ta, bất kể sự nghèo nàn của chính chúng ta.
Khao khát cho người khác nhận biết và bước theo Chúa Giêsu cũng được thể hiện qua lời cầu nguyện cho ơn gọi. Khi chủng viện liên giáo phận không có ứng sinh mới nào vào năm 2024, nhiều tín hữu đã bắt đầu quy tụ dành những ngày cầu nguyện và ăn chay, xin Chúa sai thợ ra đồng gặt lúa về (x. Mt 9:38). Kể từ đó, họ vẫn kiên trì cố gắng để những người khác cũng có thể nghe được tiếng Chúa gọi. Hôm nay, chúng ta dâng lời tạ ơn vì một số người trẻ đang hiện diện giữa chúng ta đã bắt đầu hành trình trong chủng viện và đời sống thánh hiến. Thật là niềm vui lớn khi biết rằng vẫn luôn có những sự đáp lời quảng đại trước tình yêu của Đức Kitô! Tôi chân thành cảm ơn những anh chị em đã ủng hộ sáng kiến này và khuyến khích anh chị em tiếp tục kiên trì. Hãy nhìn thấy nơi những hoa trái này bằng chứng rằng Thiên Chúa luôn lắng nghe lời cầu nguyện của dân Người.
Tôi hy vọng rằng kinh nghiệm này tại Uruguay sẽ vang vọng trong toàn thể Giáo hội. Từ Nhà thờ Chánh tòa Montevideo này, tôi mời gọi các anh em Giám mục trên khắp thế giới thúc đẩy những ngày cầu nguyện và ăn chay trong các giáo phận của mình để xin cho ơn gọi linh mục và đời sống thánh hiến được gia tăng. Ước mong các giáo xứ, các gia đình và cộng đoàn tu trì cùng hiệp nhất trong lời cầu nguyện này. Ước gì gương sáng của đất nước này khơi nguồn cảm hứng cho nhiều nơi khác cầu nguyện với cùng một niềm tín thác như vậy.
Các chủng sinh và tập sinh thân mến, hãy nhìn vào những người đã và đang bước đi trên con đường tự hiến. Hãy nhìn đôi bàn tay chai sần, tình yêu bền bỉ của họ và cách họ sống tương quan với Chúa Giêsu. Hãy học nơi họ sự mật thiết với Chúa. Với anh chị em đã trải qua nhiều năm trong thừa tác vụ hoặc đời sống thánh hiến, tôi xin anh chị em luôn trở về với những điều cốt lõi. Hãy trân trọng sự thinh lặng cầu nguyện, lắng nghe Lời Chúa và gặp gỡ Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể. Chính trong sự mật thiết ấy, tình yêu đã thúc đẩy anh chị em hiến dâng cuộc đời mình cho Người được đổi mới, và tâm hồn anh chị em ngày càng mang lấy những nét đặc trưng của trái tim Người.
Vẫn còn một hình ảnh trong Thánh vịnh mà tôi muốn nhắc lại. Thánh vịnh nói về các ngẫu tượng rằng “không có chút hơi thở nơi mồm miệng” (Tv 135:17). Trái lại, Chúa Phục Sinh đã thổi hơi trên các môn đệ và nói với họ: “Anh em hãy nhận lấy Thánh Thần” (Ga 20:22). Chính Thần Khí ấy ban sự sống cho thân phận bụi đất của chúng ta (x. St 2:7) và liên kết chúng ta trong một thân thể. Anh chị em hãy để Người hướng dẫn và làm mọi việc trong sự hiệp nhất của mối dây yêu thương, nhất là khi anh chị em thấy mình bị bao vây bởi muôn vàn thử thách (x. Gc 1:2). Ngay cả khi cách nhau rất xa, hãy nâng đỡ nhau và luôn trong sự hiệp thông với Đấng Kế vị Thánh Phêrô, người cũng rất cần đến sự nâng đỡ từ lời cầu nguyện của anh chị em.
Chỉ lát nữa, chúng ta sẽ hát bài ca Magnificat. Chính trong cung lòng Đức Trinh nữ Maria hình thành đôi mắt nhìn chúng ta với lòng thương xót, đôi tai lắng nghe lời khẩn cầu của chúng ta, và đôi bàn tay giang ra để cứu độ chúng ta. Xin Đức Mẹ Ba Mươi Ba giúp chúng ta luôn giữ tâm hồn gần gũi với Con của Mẹ, để đến khi nhắm mắt xuôi tay, chúng ta có thể nghe thấy tiếng Chúa gọi tên mình và vững tâm phó thác bản thân trong tay Người. Amen.
[Nguồn: vatican.va
[Chuyển ngữ: TRI KHOAN 07/11/2026]
